Cursussen
Zelfvoorzienend off-grid

Verbindende communicatie

Overige



Zelf ecologische schoonmaakmiddelen maken

ook gepubliceerd in de Z.O.Z. in 2016

Bij een cursus of lezing stel ik over dit onderwerp de vraag: stel je hebt een eigen aquarium thuis; welk van de verzorgingsproducten die je nu gebruikt zou je er in durven gooien? Uit angst dat je vissen waarschijnlijk meteen overlijden, blijft er waarschijnlijk niets over dat je nog zou willen gebruiken. Toch is dit aquarium voorbeeld de werkelijkheid, namelijk grotendeels de hele shampoo of deodorant of afwasmiddel gaat uiteindelijk via het riool de vrije natuur in en daar blijven alle chemische stofjes nog jarenlang schade aanrichten. Reden genoeg om over te stappen, los van het grote financiële voordeel.

In tegenstelling tot andere bronnen is deze aanpak minimalistisch. Je hoeft dus geen (of zeer weinig) tijd te steken in middeltjes maken. Het gaat om slechts drie ingrediënten: bicarbonaat, soda en vaste zeep. Een gouden vierde zou (appel)azijn zijn, aangezien je ook honderd-en-één objecten kunt schoonmaken met azijn. Bicarbonaat kun je kopen onder de naam "Baking soda" in een oranje kartonnen verpakking bij iedere Chinese of oosterse winkel (Toko); dit is zeg maar de "eetbare soda". Het schoonmaakmiddel soda is te koop bij iedere supermarkt; bicarbonaat is ook te gebruiken in plaats van soda. Tenslotte is iedere biologische olie-gebaseerde vaste (dus niet-vloeibare) zeep met zo min mogelijk exotische ingrediënten geschikt als zeep; je kunt ook zelf zeep maken alleen dit valt buiten dit artikel.

Op internet staan honderden recepten voor zelfgemaakte schoonmaakmiddelen en verzorgingsproducten die veel meer ingrediënten omvatten. Het basisingrediënt daarin is meestal bicarbonaat of gewone (driehoek) soda. Dit is niet heel erg verwonderlijk. Kijk maar eens op "normale" tandpasta of schoonmaakmiddelen. Daarom komt het woord "sodium" dan ook meermaals voor.

Hieronder een omschrijving van iedere toepassing:

Tandpasta

Als tandpasta is puur bicarbonaat perfect. Ondanks dat mondhygiënistes en tandartsen zweren bij het ultragiftige fluoride als ik het navraag, krijg ik altijd veel complimenten voor mijn mooie gebit sinds ik met bicarbonaat mijn tanden poets. Poets nooit je tanden met (zee)zout want dat tast te veel het tandglazuur aan. Maak éérst de tandenborstel nat onder de kraan, druk dan de tandenborstel in een bakje of potje met bicarbonaat en poets dan de tanden. Mocht je ook een frisse mondgeur willen door tanden poetsen, leg dan wat bicarbonaat op een bakje en voeg een slechts 3 druppels pepermunt toe (te koop bij de drogist) per volle theelepel bicarbonaat.

Deodorant

Iets wat vies is, moet je schoonmaken. Om die reden was ik mijn oksels (met zeep) s'ochtends en desnoods nogmaals halverwege een hete zomerdag, in plaats van deodorant als verdoezelaar. Oksels wassen (ofwel: geen deodorant) in plaats van deodorant werkt afdoende. Als je liever wél een product gebruikt, neem dan bicarbonaat want dit absorbeert zeer effectief geurtjes. Het aanbrengen lijkt lastig (bicarbonaat is poeder) maar gaat weldegelijk. Bij een bruiloft heeft het mij wel eens nare geurtjes voorkomen bij een nauw zittend net pak.

Shampoo

Blijf altijd gewoon het haar wassen met (warm) water als je stopt met shampoo. Heel veel mensen die lezen "stoppen met shampoo" denken dat dit betekent "stoppen met het haar wassen", maar dat is echt een heel erg slecht idee. Haarhuid produceert talg en daardoor wordt het haar vies en vettig, dus blijf vooral wél altijd het haar wassen met water.

Het is uitstekend mogelijk helemaal geen shampoo te gebruiken bij kort haar. Gebruik echter bicarbonaat bij lang haar. Los voor het douchen de bicarbonaat op in een bakje water. Het is aan te raden om hierna je haar te spoelen met (appel)azijn als conditioner, zodat het haar niet te snel als touw aanvoelt. Het kan enkele weken duren voordat er een nieuwe balans is, dus schrik niet als het haar aanvoelt als touw of juist heel vet. Mocht het niet meteen lukken, dan is het raadzaam om eerst eens minder keer per week je haar met shampoo te wassen. Sowieso is dagelijks je haar wassen (en douchen) niet heel gezond.

Douchegel

Voor mij was het afstappen van douchegel een hele stap, maar dit went weldegelijk. Gebruik weinig zeep onder de douche, want zeep lost de natuurlijke beschermingslaag van de huid op.

Schoonmaakmiddel

Als algemeen schoonmaakmiddel (zoals afwasmiddel) werkt gewone soda opgelost in warm water uitstekend, ook al is het schuim bij afwassen wel een gemis. Azijn werkt ook prima.

Waspoeder

Geraspte handzeep en soda samen (verhouding 1 op 1) is een prima waspoeder dat in een handomdraai gemaakt is. Borax toevoegen (wat zaken verbleekt) kan ook, maar dat is in de praktijk niet nodig.

Samengevat kun je voor een fractie van het geld veel milieubewuster zijn zonder al te lange voorbereidingstijd. Je veroorzaakt veel minder chemische vervuiling en productie van verpakkingsmateriaal. Je profiteert ook nog eens van een grotere natuurlijke balans in je lijf. Zelf geniet ik ook altijd van de eenvoud op vakantie: ik heb alleen een tandenborstel en een bakje bicarbonaat bij me en verder geen verzorgingsproducten.


Ook interessant: